In Nederland worden twee soorten carnaval gevierd:
1. Het Rijnlands carnaval (afgeleide vh Keulse carnaval)
2. Het Bourgondisch carnaval





De Rijnlandse variant wordt veelal in Limburg en het zuidoosten van Noord-Brabant gevierd, Utrecht valt onder de Bourgondische variant.
De stedennamen verranderen alleen met het Bourgondisch carnaval. Utrecht verandert bijvoorbeeld in Leemput.
Het Bourgondische carnaval is ontstaan uit de traditonele eetfeesten tijdens carnaval in de Nederlanden: vooral Vlaanderen.
Op 11 november (de elfde van de elfde), om precies 11:11 uur, begint het carnavalsseizoen. In Nederland wordt deze start van het seizoen in vrijwel iedere carnavalvierende plaats met een zekere ceremonie gevierd.

De reden voor deze daum ligt bij het getal 11, dat van oudsher het getal van dwazen en gekken is.

11 november is exact 40 dagen voor 21 december, de kortste dag. Toevallig ook de feestdag van Sint Maarten (Het Sint Maartensfeest). Dit is het begin van de donkere periode voor Kerstmis die eindigt op 2 februari Maria Lichtmis, wat weer exact 40 dagen na Kerstmis is. 2 februari is de vroegst mogelijke datum voor het carnaval.